Elbing 1945 - Odnalezione wspomnienia

Tomasz Stężała

  • Zwiększ rozmiar czcionki
  • Domyślny  rozmiar czcionki
  • Zmniejsz rozmiar czcionki
Uwaga
  • Simple Image Gallery Pro Notice: Joomla!'s /cache folder is not writable. Please correct this folder's permissions, clear your site's cache and retry.
Start Bolesław Nieczuja-Ostrowski Boles?aw Nieczuja-Ostrowski - lata 1945-2007

Boles?aw Nieczuja-Ostrowski - lata 1945-2007

Rozwi?zanie Armii Krajowej by?o niew?tpliwie ciosem dla ?o?nierzy podziemia, a na pewno dla mojego Dziadka i jego najbli?szych wsp?pracownikw. Ju? znacznie wcze?niej, najprawdopodobniej w 1943 roku, zacz?? snu? plany o przeniesieniu si? na p?noc, gdy Polska zostanie wyzwolona. Cz?owiek o duchu harcerskim i spo?ecznikowskim przygotowa? statut sp?dzielni pracowniczej, ktra mia?a zaj?? si? kompleksowym gospodarowaniem na terenach wyzwolonych. Niestety, sam statut zosta? zrabowany przez funkcjonariuszy UB w czasie jednej z licznych napa?ci na rodzin? Ostrowskich.

Pami?tam z wypowiedzi Dziadkw, ?e Boles?aw, po przeniesieniu rodziny z Wielmo?y do Krakowa, na ulic? Kordeckiego, wielokrotnie kontaktowa? si? z przedstawicielami na nowo tworzonej konspiracji antykomunistycznej, w tym WiN, lecz z jakiego? powodu nie zdecydowa? si? na trwa?e zwi?zanie z tworzonym ruchem. Mia? te? sta?y kontakt ze swoimi by?ymi ?o?nierzami, z ktrych wielu wyra?a?o ch?? wyruszenia na tzw. Ziemie Odzyskane. Rozpocz?to przygotowania, na tereny powiatu elbl?skiego wyruszy?a grupa maj?ca na celu rozpoznanie sytuacji (niestety, nie zachowa?y si? informacje kto wchodzi? w jej sk?ad).

W Krakowie atmosfera wok? rodziny Nieczuja-Ostrowskich g?stnia?a, co przy?pieszy?o decyzj? o przeniesieniu si? na p?noc Polski. Boles?aw wraz z pierwsz? grup? wyruszy? do Elbl?ga we wrze?niu, a rodzina dojecha?a dopiero w kwietniu 1946 roku. Byli ?o?nierze AK zainstalowali si? we wsi Nowy Ko?ci? (obecnie Pogrodzie), cz??ciowo opuszczonej przez niemieckich gospodarzy. Z tymi, ktrzy zostali nawi?zano wsp?prac? i udzielano im pomocy materialnej oraz spo?ecznej, przez wspln? kuchni?, opiek? nad dzie?mi, obron? przed niemieckimi maruderami a tak?e sowieckimi rabusiami z pobliskiego Tolkmicka oraz rodakami z centralnej Polski, ktrzy przyje?d?ali na szaber. Nie pami?tam ju? szczeg?w, lecz mj Dziadek kilkakrotnie wspomnia?, ?e strzelali si? zarwno z Niemcami jak i Sowietami, cho? nigdy nie wdawa? w szczeg?y, a ja nie dopytywa?em. By? mo?e, ?e wi?cej na ten temat pami?taj? potomkowie jego dawnych ?o?nierzy.

Warunki ?ycia by?y bardzo trudne, dlatego nie wszyscy osadnicy akowscy je wytrzymali, lecz Sp?dzielnia z Nowego Ko?cio?a dynamicznie rozwija?a si?, otwieraj?c w okolicznych miejscowo?ciach sklepy zwane bazarami, a w kolejnych latach (Sp?dzielnia istnia?a w latach 1945-1949) w znacznym stopniu wspiera?a zaopatrzenie zrujnowanego wojn? Elbl?ga. Sukces gospodarczy wywo?ywa? oczywi?cie zawi?? i nienawi?? lokalnego aparatu PPR i UB, wspieranych przez Sowietw. Boles?aw Nieczuja Ostrowski by? trzykrotnie aresztowany, jego wsp?pracownicy i ich rodziny tak?e cierpieli prze?ladowania. wczesna w?adza, po pozbyciu si? ze swoich szeregw uczciwych osb, skupi?a si? na walce z wyimaginowanym zagro?eniem ze strony przedwojennej inteligencji, osb zwi?zanych z ruchem oporu, by?ych ?o?nierzy przybywaj?cych z Zachodniej Europy i dawnych emigrantw zarobkowych z Francji i Belgii. W lipcu 1949 roku sp?on??a hala (najprawdopodobniej na wskutek przypadkowego zaprszenia ognia) w elbl?skiej Stoczni nr 16 (potem Zamech, ABB, Alstom, teraz GE), co sta?o si? doskona?ym pretekstem do masowych aresztowa? (ponad 200 osb) i rozprawy z wrogami komunizmu. Boles?aw Nieczuja-Ostrowski i jego ?ona Bronis?awa, a tak?e wielu ich znajomych i pracownikw Sp?dzielni zostaje aresztowanych i po brutalnych ?ledztwach skazanych na wiele lat wi?zienia. Mj Dziadek, po pobycie w wi?zieniu MBP w Warszawie, trafia do krakowskiego wi?zienia na ulicy Montelupich, gdzie jest wielokrotnie przes?uchiwany, bity, stosowane s? wobec niego tortury psychiczne. W 1953 roku, po sfingowanym procesie zostaje skazany dwukrotnie na kar? ?mierci. Na szcz??cie umiera Stalin, a po dziesi?ciomiesi?cznym pobycie w celi ?mierci, jego wyrok Dziadka zostaje z?agodzony. Boles?aw przebywa mi?dzy innymi w wi?zieniach w Sztumie i Wronkach.

W tym czasie komuni?ci likwiduj? Sp?dzielni?, a trjka dzieci wrogw ludu wegetuje pod opiek? babci Janiny w domu przy ulicy ?eromskiego.

Boles?aw wychodzi z wi?zienia w pa?dzierniku 1956 roku. Anga?uje si? prac? Sp?dzielni Ogrodniczo-Pszczelarskiej ?u?awy, zostaje nawet na krtko jej prezesem. Miejscowy aparat PZPR znw wykazuje czujno?? rewolucyjn?, dlatego Dziadek, maj?c na sercu pomy?lno?? sp?dzielni utworzonej przez swoich by?ych ?o?nierzy, zmuszony jest do odej?cia. Jedynie Bronis?awa utrzymuje rodzin?, pracuj?c jako nauczycielka w Szkole Gospodarczej oraz na licznych kursach. Boles?aw hoduje kury, sadzi i zbiera zio?a, zaczyna pisa? o swojej wojennej przesz?o?ci. Byli ?o?nierze AK pomagaj? mu znale?? posad? w Gda?sku, gdzie pracuje jako akwizytor gazety Stowarzyszenia PAX S?owa Powszechnego. Mj Dziadek codziennie wstawa? wcze?nie rano, po pi?tej szed? na dworzec kolejowy by dojecha? do Gda?ska. Kiedy wraca? oko?o siedemnastej, ja ju? na niego czeka?em. Bra? mnie na ramiona i robili?my obowi?zkow? rund? po mieszkaniu. Po obiedzie szed? do ogrdka, gdzie uprawia? grz?dki warzyw i zi?.

W tym czasie te? sp?dza? sporo godzin w swoim ma?ym pokoiku na poddaszu, zawalonym listami, ksi??kami, mapami. Pami?tam listonosza, ktry z wyra?n? ulg? zostawia? spory pakiet korespondencji od by?ych ?o?nierzy. Dziadek zbiera? dokumenty i relacje po?wi?cone g?wnie Inspektoratowi AK Maria oraz 106. Dywizji Piechoty AK; publikowa? w ?yciu i My?li, WTK czy S?owie Powszechnym artyku?y po?wi?cone Ubezpieczalni oraz walce Marii. Gdy przeszed? na g?odow? emerytur?, po?wi?ci? si? swojej pracy w ca?o?ci.

By? tak?e spo?ecznikiem, szczeglnie zaanga?owanym w promowanie Kultu Mi?osierdzia Bo?ego oraz odbudowy elbl?skich ?wi?ty?. Du?o si? tak?e sam modli?, prowadzi? k?ko r?a?cowe oraz Gwardi? Jzefa i Maryi przy parafii ?wi?tego Jerzego. W sumie Dziadek odwiedzi? znacznie ponad sto parafii g?osz?c kult Mi?osierdzia Bo?ego. Co roku, zw?aszcza latem, Boles?aw regularnie je?dzi? do Krakowa, Miechowa, Proszowic, Kazimierzy Wielkiej, by spotyka? si? z by?ymi ?o?nierzami i ich rodzinami. Przyjmowany z wielk? atencj? i honorami, cz?sto musia? pomaga? za?atwia? szereg spraw czy rozs?dza? spory. Dom przy ulic ?eromskiego go?ci? bardzo wielu go?ci, a obchodzone imieniny czy urodziny by?y tak?e ?wi?tem lokalnej spo?eczno?ci.

W latach 1980-tych, w czasach ponurej jaruzelszczyzny, dom moich Dziadkw odwiedzi?a pani Irene von Saucken (mieszka?a pod tym adresem przed i w czasie wojny), crka niemieckiego genera?a, co zaowocowa?o d?ug? korespondencj? z wieloma osobami oraz pomoc? w formie paczek ?ywno?ciowych, przesy?anych do parafii ?w. Jerzego. W?rd pisz?cych by? tak?e syn dowdcy obrony Elbl?ga z 1945 Eberharda Schoepffera Hilmar.

Po zmianie systemu, byli ?o?nierze Dziadka podj?li natychmiast dzia?ania by doceni? go. Najpierw potwierdzono jego awans do stopnia pu?kownika, a nast?pnie Prezydent Wa??sa awansowa? go do stopnia genera?a brygady. Za tym posz?a stosowna emerytura, ktrej znaczna cz??? przeznacza? na cele charytatywne. Boles?aw Nieczuja-Ostrowski by? podejmowany przez jednostki wojskowe, szko?y, samorz?dy wielu miejscowo?ci. Je?dzi? z odczytami i wyst?pieniami ko?cz?c prac? nad swoimi ksi??kami. W tym czasie wydano Rzeczpospolit? Partyzanck?, Inspektorat AK Maria w walce w trzech tomach oraz bardzo osobiste Drogi Mi?o?ci Bo?ej. By? bardzo zaj?ty i zazwyczaj zm?czony, a rol? jego adiutanta pe?ni? syn Tadeusz.

Pod koniec ?ycia zacz??y si? k?opoty ze zdrowiem, a potem z pami?ci?, co wp?yn??y na coraz rzadsze kontakty z osobami spoza rodziny. Ostatni? znacz?c? imprez?, w ktrej Dziadek wzi?? udzia?, by?o stulecie jego urodzin, obchodzone hucznie w Elbl?gu. Zmar? 13 lipca 2008 roku.

Genera?a Boles?awa Nieczuj?-Ostrowskiego po?egnano w asy?cie kompanii honorowej Wojska Polskiego dnia 18 lipca 2008 roku.

{gallery}2017/21/1{/gallery}

{gallery}2017/21/2{/gallery}

 

Dodaj komentarz


Kod antysapmowy
Odśwież


Start Bolesław Nieczuja-Ostrowski Boles?aw Nieczuja-Ostrowski - lata 1945-2007